De procedure, die viscosupplementatie wordt genoemd, werkt door inspuiting van een preparaat van hyaluronzuur in het kniegewricht. Hyaluronzuur is een stof die normaal in het gewrichtsvocht voorkomt. Het werkt als een glijmiddel en laat de beenderen toe om met weinig wrijving over elkaar te bewegen. Het werkt eveneens als een schokdemper bij gewrichtsbelasting.

Mensen met arthrose (slijtageartritis) hebben echter een lagere concentratie hyaluronzuur in hun gewrichten. Viscosupplementatie is dan ook een mogelijke behandeling voor mensen met knieartrose.

Behandeling

De eerstelijnsbehandeling van arthrose van de knie probeert de pijn te verlichten. Normaal gebruiken dokters hiervoor pijnstillers zoals ibuprofen of andere niet-steroïdale medicatie (zoals bvb. Biofenac of Voltaren, …), af en toe kinesitherapie en oefeningen, locale pijnstillende zalven en soms cortisone-preparaten. Maar, sommige mensen hebben maaglast van de medicatie en die brengt meestal slechts tijdelijke beterschap. Als die eenvoudige middelen falen, moet men soms overgaan tot heelkunde, en tenslotte, bij ernstige pijn, zelfs tot een knieprothese.

Het is aangetoond dat viscosupplementatie pijnvermindering geeft bij veel patiënten die geen beterschap hadden van kinesitherapie of pijnstillers. De techniek is sinds 1997 goedgekeurd door de Amerikaanse “Food and Drug Administration” voor de behandeling van knieartrose. Er zijn twee soorten preparaten beschikbaar: het eerste wordt gemaakt uit hanenkammen, het tweede biotechnologisch uit bacterieculturen. Als u allergisch bent aan eieren of kipproducten, moet je kiezen  voor het synthetisch product.  

Als er overtollig vocht in de knie zit, zal uw arts eerst het overtollige vocht aspireren, alvorens het hyaluronzuur in te spuiten. Meestal kan dit tegelijkertijd gebeuren, met slechts één enkele naaldprik, alhoewel sommige dokters liever twee verschillende naalden gebruiken. Afhankelijk van het gebruikte product, zal u 3 tot 5 injecties krijgen over verschillende weken.

Effecten van viscosupplementatie

     Onmiddellijke effecten

	Hyaluronzuur heft géén onmiddellijk pijnstillend effect.
	U kan een lokale reactie opmerken, zoals pijn, warmte, en lichte zwelling direct na de injectie. Deze symptomen duren meestal niet lang. U kan hierop eventueel een ijspak aanbrengen om te verzachten.
	De eerste 48 uur na de spuit, kan u best overdreven belasting van de knie vermijden (zoals lange tijd rechtstaan, jogging of zware gewichten heffen).

     Lange termijn effecten

	Tijdens de periode van de injecties kan u stilaan minder pijn in uw knie krijgen.
	Hyaluronzuur lijkt ontstekingsremmende en pijnstillende effecten te hebben. De spuiten kunnen ook het lichaam stimuleren om méér eigen hyaluronzuur aan te maken.
	Het effect kan meerdere maanden blijven (soms tot meer dan 6 maanden).

Viscosupplementatie werkt niet bij iedereen. Volgens sommige studies is er verbetering bij méér dan 72 % van de patiënten gedurende minstens 6 maand. Er is geen bewijs dat het de verdere slijtage van de knie zal omkeren of uitstellen. De kostprijs is vrij hoog en er is geen terugbetaling via het RIZIV.  

Als u tevreden bent over uw huidige behandeling kan u deze verder zetten. Doch, indien uw arthrose hier niet goed aan beantwoordt, of als u een onvermijdelijk zwaardere chirurgie wil uitstellen, is het de moeite om viscosupplementatie uit te proberen.
 

2. Voedingssupplementen: Glucosamine en Chondroïtinesulfaat 

Van de miljoenen mensen die lijden aan arthrose met pijn, omdat het kraakbeenkussen tussen de gewrichten kapot gaat, zijn er velen die nieuwe therapieën en voedingssupplementen zoals glucosamine en chondroïtinesulfaat proberen op zoek naar beterschap.

Glucosamine is normaal van nature in het lichaam aanwezig. Het stimuleert de vorming en herstel van gewrichtskraakbeen. De verkochte medicatie is afkomstig uit dieren.
Chondroïtinesulfaat is eveneens van nature in het lichaam aanwezig. Het beschermt kraakbeen tegen afbraak door andere lichaamsenzymen. Het wordt ook uit dieren gewonnen.  

Hoop en hype

Mensen die deze voedingssupplementen gebruiken hopen dat ze de pijn van arthrose zullen verminderen en misschien zelfs het kraakbeen zullen herstellen. Recente studies lijken de eerste bewering te staven. Zowel glucosamine als chondroïtinesulfaat worden al verschillende jaren gebruikt, met weinig neveneffecten. Beide hebben ook wat ontstekingsremmende eigenschappen die misschien de pijnvermindering verklaren.  

Er is echter geen bewijs dat één van die stoffen, of beide samen, echt de ziekte kan stoppen of kraakbeen kan genezen.  Alle studies tot op heden, waren over korte periodes en gingen over pijnstilling. Grote lange termijnstudies zijn pas gestart.  

Gezien het gaat om voedingssupplementen, zijn die niet onderworpen aan dezelfde strikte controles als geneesmiddelen. Bepaalde marktstudies toonden al aan dat sommige doosjes waarop glucosamine-chondroïtine stond, minder actief product bevatten dan vermeld. Koop daarom best deze geneesmiddelen bij uw apotheker.

Hoe beslissen over voedingssupplementen?

	Overleg met uw arts. Veel mensen denken dat moderne artsen deze producten afwijzen, terwijl daarentegen veel artsen hiervoor open staan. Het is echter zo dat deze producten niet altijd zin hebben voor elke arthrose bij elke persoon. Mensen met diabetes en zwangere vrouwen bijvoorbeeld moeten bijzonder voorzichtig zijn.
	Onderbreek uw huidige therapie onder de vorm van dieet, oefeningen of medicatie niet! Hun effect is al bewezen en voedingssupplementen moeten echt supplementen blijven, aanvullend op uw totale behandeling. Gezien het trage effect moet je ze misschien enkele maanden nemen voor er enig verschil merkbaar is, waardoor het verder zetten van uw huidige therapie heel belangrijk blijft.
	Informeer u over nevenwerkingen of interacties met andere geneesmiddelen van een bepaald product.
	Koop uw product bij de apotheker van een betrouwbare fabrikant.
	Als er iets mis gaat, of bij vervelende nevenwerkingen, neem dan snel contact op met uw dokter en stop onmiddellijk met de inname van het product. Elk voedingssupplement dat krachtig genoeg is om u te helpen, is waarschijnlijk ook sterk genoeg om u te schaden als het niet correct wordt ingenomen.

Bron: AAOS Research Committee fact sheet, Osteoarthritis